Zimą bezpiecznie ...
Zima już za pasem, a tylko jej kaprysy spowodowały, że ominęły nas śniegowe i lodowe uślizgi. Do zimy trzeba jednak się przygotować, szczególnie, że już ją mamy i to nie byle jaką.
Wszyscy boimy się poślizgów, a pierwsze ślizgawice obfitują zawsze w mnóstwo kolizji i obsunięć do rowów, a dobrze jeśli na tym się tylko kończy. Nie chciałbym udzielać porad technicznych, o których pisze się każdej 
jesieni ... jak opony zimowe, ocieplenie akumulatora, wymiana oleju w silniku itp. Myślę, że o tym wiedzą wszyscy lub prawie wszyscy. Nam chodzi o ostrzeżenia przed niebezpieczeństwami, tych którzy prowadzą sprawne pojazdy, coraz częściej wyposażane w czujniki elektroniczne, jak ABS, ASR, ESP, ESB, a nawet za sprawą najnowszych zdobyczy - noktowizory, służące do oceny sytuacji drogowej, a nawet systemy kierowania i śledzenia satelitarnego GPS. Same pojazdy coraz częściej naszpikowane komputerami pokładowymi, które poprzez coraz większą ilość mikroprocesorów czuwają nad pracą poszczególnych zespołów, nad warunkami drogowymi, dostarczając masę informacji kierowcy. Ma to zapewnić bezpieczeństwo pasażerów, wykluczyć błędy kierującego, uwzględniając sposób, charakter a nawet wiek prowadzącego. Drogie modele aut wyposaża się w automatyczne, inteligentne sekwencyjne skrzynie biegów, pamiętające nawet upodobania kierowców, posiadające tryb zimowy, t.j uwzględniający zmienne, śliskie warunki. Kiedyś gro samochodów miało tylny napęd, który dość łatwo szczególnie na śliskich zakrętach powodował boczne uślizgi. Trzeba było więc nabyć umiejętności reagowania na nie i wyprowadzania z nich auta. Postępem okazał się napęd na przednie prowadzące koła, jako układ bardziej stabilny, chociaż jak się okazuje obrona przed uślizgami przodu jest o wiele trudniejsza. Mimo, że pojazd lepiej pokonuje zakręty, trzymając się drogi do pewnego krytycznego momentu, z którego później trudno się wybronić.
Autem najbardziej jednak uniezależniającym nas od rodzaju terenu, dróg, różnych nawierzchni a także od skrajnych warunków pogodowych są pojazdy kiedyś produkowane tylko dla wojska, dziś dostępne w ofercie niektórych firm, a wyposażone w napęd 4x4, którego znakomite warunki jezdne cieszą się coraz większym uznaniem kierowców. Również konstrukcje nadwozi, dzięki wirtualnym i prawdziwym testom zderzeniowym zabezpieczają lepiej przed skutkami kolizji, a zwiększona ilość poduszek powietrznych chroni bezpośrednio przed skutkami kolizji. To wszystko prawda, ale w końcu liczy się tylko wyobraźnia, opanowanie i umiejętności kierowców. Dlatego na końcu najbardziej przemyślanej techniki i elektroniki, stoi człowiek! Prawidłowo i odpowiedzialnie myślący.
Wróćmy jednak do limuzyn klasy średniej z napędem na cztery koła. Dawniej kojarzyło się to tylko z samochodem Subaru Forester. Pojemne kombi o proporcjach samochodu terenowego a jednak bardziej szosowy z permanentnym napędem na wszystkie koła. Skoda Octavia 4x4 Combi, której napęd automatycznie dostosowuje się do warunków nawierzchni. Niezbędna siła napędowa zostaje przeniesiona na właściwe koło nad czym czuwają czujniki, które z nich wymaga większej przyczepności a wszystko w ułamku sekundy, bez udziału kierowcy. Dzięki temu niezależnie czy jedziemy po śniegu, błocie czy lodzie, każde z kół ma optymalną przyczepność.
W droższych modelach samochodów montuje się dodatkowo układ EDS, czyli system blokujący mechanizm różnicowy, co jest niezwykle pomocne w jeździe w trudnych warunkach. Co roku przybywa limuzyn klasy średniej z napędem na cztery koła, które pozwalają na sprawne i bezpieczne przemieszczanie się, gdy na drogach są złe warunki, szczególnie jesienno-zimowe. Co prawda przypomina to klasyczne pojazdy terenowe, ale tylko ze sposobu przenoszenia napędu na wszystkie koła. W przypadku aut niemieckich mamy stały napęd na obie osie, np. Mercedes C 320 4MATIC, w proporcji 40:60 (przód/tył), zaś w
szwedzkiej limuzynie (Volvo S60 AWD), zastosowano sprzęgło Haldex, którego zadaniem jest włączanie napędu na tylną oś, tylko wtedy gdy czujniki wykryją różnicę prędkości obrotowej kół, między przodem i tyłem. Sprawdza się to szczególnie gdy poruszamy się po śliskiej nawierzchni, zwłaszcza pod górę. Natomiast mniej przy dynamicznej jeździe po krętej trasie. Stały napęd na dwie osie jest na pewno lepszy, ale okupiony wyższym zużyciem paliwa.
Myślę, że korzystając z tych wszystkich udogodnień, nie należy ich przeceniać tak, jak dawniej tak i teraz warto się zaopatrzyć w łańcuchy błotno-śniegowe, które już nie jednego wyratowały z poważnej, zimowej opresji tym bardziej, że w wielu krajach wyjeżdżając w góry zimą jest obowiązek ich posiadania i stosowania.
Reasumując wszystkie za i przeciw, należy pamiętać mimo wszystkich udogodnień elektronicznych, że o wszystkim decyduje człowiek – kierowca, który powinien z nich korzystać w sposób przewidywalny, umiejętny i z wyobraźnią. Dobre wyszkolenie kierującego będzie zawsze spełniać dominującą rolę, która stoi na straży bezpieczeństwa swojego i innych użytkowników dróg.
Wiesław Mrówczyński
